Τα είδη των διαγωνιστικών διαδικασιών

Οι διαγωνισμοί  διακρίνονται :
με κριτήριο την ακολουθούμενη διαδικασία

  • σε ανοικτούς ή κλειστούς,
  • ανταγωνιστική διαδικασία με διαπραγμάτευση,
  • ανταγωνιστικό διάλογο,
  • σύμπραξη καινοτομίας,
  • διαπραγμάτευση χωρίς προηγούμενη δημοσίευση,
  • δυναμικά συστήματα αγορών,
  • ηλεκτρονικοί πλειστηριασμοί και κατάλογοι,
  • συμφωνίες πλαίσιο

με κριτήριο το ποσό του προϋπολογισμού:

  • σε συνοπτικούς και
  • απευθείας αναθέσεις

ΑΝΟΙΚΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ  (άρθρο 27)

  • Στη διαγωνιστική διαδικασία μπορεί να συμμετέχει κάθε ενδιαφερόμενος οικονομικός φορέας
  • Η ελάχιστη προθεσμία παραλαβής των προσφορών είναι 35 ημέρες από την ημερομηνία αποστολής της γνωστοποίησης προκήρυξης σύμβασης
  • Αν υπήρξε προκαταρκτική διακήρυξη  η προθεσμία μπορεί να περιορίζεται σε 15 ημέρες
  • Αν υπάρχει επείγουσα κατάσταση  η προθεσμία μπορεί να συντμηθεί επίσης στις 15 ημέρες
  • Η αναθέτουσα αρχή μπορεί να συντομεύει κατά πέντε ημέρες την προθεσμία παραλαβής των προσφορών (από 35 σε 30) όταν αποδέχεται την υποβολή προσφορών με ηλεκτρονικά μέσα.

ΚΛΕΙΣΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ (άρθρο 28)

  • Προσφορά μπορούν να υποβάλλουν μόνο οι οικονομικοί φορείς που προσκαλούνται από την αναθέτουσα αρχή κατόπιν της αξιολόγησης των πληροφοριών που έχουν παρασχεθεί
  • Ελάχιστη προθεσμία παραλαβής προσφορών 30 ημέρες από την ημερομηνία αποστολής της πρόσκλησης υποβολής προσφορών.
  • Αν υπήρξε προκαταρκτική διακήρυξη  η προθεσμία μπορεί να περιορίζεται σε 10 ημέρες υπό προϋποθέσεις
  • Αν υπάρχει επείγουσα κατάσταση  η προθεσμία παραλαβής των αιτήσεων συμμετοχής μπορεί να συντμηθεί στις 15 ημέρες και η προθεσμία παραλαβής προσφορών μπορεί να συντμηθεί στις 10 ημέρες
  • Η αναθέτουσα αρχή μπορεί να συντομεύει κατά πέντε ημέρες την προθεσμία παραλαβής των προσφορών (από 30 σε 25) όταν αποδέχεται την υποβολή προσφορών με ηλεκτρονικά μέσα.

ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΜΕ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗ
(άρθρο 26.2 και 29)

ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ (26.2): Η αναθέτουσα αρχή μπορεί να προσφεύγει σε ανταγωνιστική διαδικασία με διαπραγμάτευση αν:

  • οι ανάγκες της αναθέτουσας αρχής δεν είναι δυνατόν να ικανοποιηθούν χωρίς προσαρμογή των άμεσα διαθέσιμων λύσεων
  • περιλαμβάνουν σχεδιασμό ή καινοτόμες λύσεις,
  • η σύμβαση δεν είναι δυνατόν να ανατεθεί χωρίς προηγούμενες διαπραγματεύσεις λόγω ειδικών περιστάσεων που σχετίζονται με τη φύση, την πολυπλοκότητα ή τη νομική ή χρηματοοικονομική οργάνωση ή λόγω των κινδύνων που συνδέονται με αυτά,
  • οι τεχνικές προδιαγραφές δεν είναι δυνατόν να προκαθοριστούν με επαρκή ακρίβεια από την αναθέτουσα αρχή με αναφορά σε πρότυπο, ευρωπαϊκή τεχνική αξιολόγηση, κοινή τεχνική προδιαγραφή ή τεχνικό πλαίσιο αναφοράς
  • Αν προηγήθηκε ανοικτή ή κλειστή διαδικασία και υποβλήθηκαν μόνο μη κανονικές ή απαράδεκτες προσφορές.

Μη κανονικές προσφορές θεωρούνται όσες:

  • δεν πληρούν τις προϋποθέσεις των εγγράφων της σύμβασης
  • υποβλήθηκαν εκπρόθεσμα
  • υπάρχουν αποδείξεις αθέμιτης πρακτικής, συμπαιγνίας, ή διαφθοράς
  • είναι ασυνήθιστα χαμηλές

Απαράδεκτες προσφορές θεωρούνται όσες :

  • οι προσφέροντες δεν έχουν τα απαραίτητα προσόντα
  • οι οικονομικές προσφορές είναι εκτός προϋπολογισμού

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ(29): Η διαδικασία προσομοιάζει με τον κλειστό διαγωνισμό.

  • Η αναθέτουσα αρχή προκηρύσσει διαγωνισμό και ζητάει όσα αναφέρονται στο Παράρτημα  V (Μέρη Β και Γ) και καθορίζει τις ελάχιστες προϋποθέσεις.
  • Οι διαγωνιζόμενοι υποβάλλουν αίτηση συμμετοχής σε 30 ημέρες
  • Η αναθέτουσα αρχή αξιολογεί τις αιτήσεις και προσκαλεί όσους πληρούν τα κριτήρια που έχει θέσει αντικειμενικά (ΑΡΘΡΟ 84). Ελάχιστος αριθμός 3, αν υπάρχουν 3 ενδιαφερόμενοι.
  • Οι προσκληθέντες υποβάλλουν προσφορές εντός 30 ημερών. Αν αναφέρεται  στη διακήρυξη υπάρχει η δυνατότητα να μην γίνουν διαπραγματεύσεις και να ολοκληρωθεί απευθείας η προμήθεια
  • Η αρχική προσφορά αποτελεί τη βάση των επακόλουθων διαπραγματεύσεων και οι αναθέτουσες αρχές διαπραγματεύονται με τους προσφέροντες τις αρχικές προσφορές 
  • Παρέχεται χρόνος να τροποποιηθούν οι προσφορές και να υποβάλλουν νέες, εξαιρουμένης της τελικής προσφοράς, με σκοπό τη βελτίωση του περιεχόμενου τους (οι ελάχιστες απαιτήσεις δεν είναι διαπραγματεύσιμες)
  • Μπορούν να διεξάγονται σε διαδοχικές φάσεις, ούτως ώστε να μειώνεται ο αριθμός των προς διαπραγμάτευση προσφορών (προαιρετικό για την αναθέτουσα αρχή, θα ορίζονται στη διακήρυξη ή στην πρόσκληση οι λεπτομέρειες)
  • Ολοκλήρωση διαπραγμάτευσης: ορίζεται κοινή προθεσμία τελικών προσφορών.

ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΣ (άρθρο 30)

  • Είναι η ιδία διαδικασία με την ανταγωνιστική διαδικασία με διαπραγμάτευση
  • Η σύμβαση ανατίθεται αποκλειστικά βάσει της πλέον συμφέρουσας, από πλευράς σχέσης τιμής και ποιότητας,
  • Αντί για διαπραγμάτευση πραγματοποιείται διάλογος ώστε να ικανοποιήσει η αναθέτουσα με τον καλύτερο τρόπο τις ανάγκες της.
  • Κατά τη διάρκεια του διαλόγου αυτού, η αναθέτουσα αρχή μπορεί να συζητά  με τους επιλεγέντες συμμετέχοντες όλες τις πτυχές της προμήθειας.
  • Η διαδικασία μπορεί να διεξάγεται σε διαδοχικές φάσεις, ούτως ώστε να μειώνεται ο αριθμός των υπό εξέταση λύσεων κατά τη φάση του διαλόγου, με την εφαρμογή των κριτηρίων ανάθεσης που προσδιορίζονται στη γνωστοποίηση προκήρυξης σύμβασης ή στο περιγραφικό έγγραφο
  • Οι προσφορές μπορούν να αποσαφηνίζονται, να εξειδικεύονται και να βελτιστοποιούνται, χωρίς μεταβολές των ουσιωδών στοιχείων της προσφοράς ή της δημόσιας προμήθειας, όταν οι μεταβολές των στοιχείων, των αναγκών και των απαιτήσεων αυτών ενδέχεται να προκαλέσουν στρέβλωση του ανταγωνισμού ή διακρίσεις
  • Στη λήξη του διαλόγου οι αναθέτουσες αρχές καλούν καθέναν να υποβάλει την τελική προσφορά του, βάσει των λύσεων που υποβλήθηκαν και προσδιορίστηκαν κατά τη διάρκεια του διαλόγου.
  • Μπορεί να προβλέπεται η απονομή βραβείων ή ποσών στους συμμετέχοντες.

ΣΥΜΠΡΑΞΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ (άρθρο 31)

  • H αναθέτουσα αρχή προσδιορίζει την ανάγκη καινοτόμου προϊόντος, υπηρεσίας ή έργου που δεν μπορεί να ικανοποιηθεί με την αγορά προϊόντων, υπηρεσιών ή έργων που διατίθενται ήδη στην αγορά
  • Η αναθέτουσα αρχή αποφασίζει να σχηματίσει σύμπραξη καινοτομίας με έναν εταίρο ή με περισσότερους εταίρους που εκτελούν χωριστές δραστηριότητες έρευνας και ανάπτυξης.
  • Η σύμπραξη καινοτομίας στοχεύει στην ανάπτυξη καινοτόμου προϊόντος, υπηρεσίας ή έργου και στην επακόλουθη αγορά των αγαθών, υπηρεσιών ή έργων που προκύπτουν,
  • Οι συμβάσεις ανατίθενται αποκλειστικά βάσει του κριτηρίου ανάθεσης της πλέον συμφέρουσας από πλευράς σχέσης τιμής- ποιότητας προσφοράς
  • Ορίζονται ενδιάμεσοι στόχοι προς επίτευξη και προβλέπεται η αμοιβή σε αντίστοιχες δόσεις.
  • Η επιλογή γίνεται με κριτήρια που σχετίζονται με την ικανότητα για ανάπτυξη και εφαρμογή καινοτόμων λύσεων.

ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗ ΧΩΡΙΣ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ (άρθρο 32)

Η αναθέτουσα αρχή μπορεί να προσφύγει σε αυτή τη διαδικασία αν ύστερα από ανοικτή ή κλειστή διαδικασία, είτε δεν υποβλήθηκε καμία προσφορά ή αίτηση συμμετοχής είτε οι προσφορές ή οι αιτήσεις συμμετοχής που υποβλήθηκαν δεν είναι κατάλληλες.

  • Μη κατάλληλη προσφορά: είναι αν είναι άσχετη με τη σύμβαση και αδυνατεί προδήλως να τροποποιηθεί ουσιαστικά
  • Μη κατάλληλη αίτηση συμμετοχής: εάν ο σχετικός οικονομικός φορέας πρόκειται ή μπορεί να αποκλειστεί ή δεν πληροί τα κριτήρια επιλογής που ορίζει η αναθέτουσα αρχή
  • εάν τα έργα, τα αγαθά ή οι υπηρεσίες μπορούν να παρασχεθούν μόνον από έναν συγκεκριμένο οικονομικό φορέα (μοναδικό έργο τέχνης)
  • εάν λόγω κατεπείγουσας ανάγκης, δεν είναι δυνατή η τήρηση των προθεσμιών που προβλέπονται για τις άλλες διαδικασίες.

Μπορεί να χρησιμοποιείται:
α. για αγορά αγαθών με ιδιαίτερα ευνοϊκούς όρους (παύση δραστηριότητας, υπό εκκαθάριση εταιρεία)
β. για προϊόντα που κατασκευάζονται για σκοπούς έρευνας πειραματισμού, μελέτης 
γ. συμπληρωματικές παραδόσεις από το αρχικό προμηθευτή
δ. αγαθά από χρηματιστήριο εμπορευμάτων

ΔΥΝΑΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΓΟΡΩΝ (άρθρο 33)

  • Για αγορές τρέχουσας χρήσης των οποίων τα χαρακτηριστικά, όπως είναι γενικώς διαθέσιμα στην αγορά, ικανοποιούν τις απαιτήσεις των αναθετουσών αρχών,
  • Είναι εξ ολοκλήρου ηλεκτρονική διαδικασία. Όλες τις επικοινωνίες στο πλαίσιο του δυναμικού συστήματος αγορών πραγματοποιούνται αποκλειστικώς με ηλεκτρονικά μέσα.
  • Είναι ανοικτό για όλη την περίοδο ισχύος του συστήματος
  • Ακολουθούνται οι κανόνες της κλειστής διαδικασίας.
  • Οι αναθέτουσες αρχές ολοκληρώνουν την αξιολόγηση σύμφωνα με τα κριτήρια επιλογής, εντός 10 εργάσιμων ημερών από την παραλαβή τους.
  • Οι αναθέτουσες αρχές μπορούν, να απαιτούν από τους επιλεγμένους συμμετέχοντες να υποβάλουν επικαιροποιημένη υπεύθυνη δήλωση, εντός πέντε εργάσιμων ημερών από την ημερομηνία διαβίβασης του αιτήματος.

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΙ ΠΛΕΙΣΤΗΡΙΑΣΜΟΙ (άρθρο 34)

  • Επαναλαμβανόμενη ηλεκτρονική διαδικασία, διεξαγόμενη έπειτα από προκαταρκτική πλήρη αξιολόγηση των προσφορών.
  • Προτιμάται όταν οι προϋποθέσεις και οι τεχνικές προδιαγραφές μπορούν να καθορισθούν με ακρίβεια.
  • Ο πλειστηριασμός γίνεται μόνο στις τιμές και τα τεχνικά χαρακτηριστικά
  • Διενεργείται μια πρώτη πλήρης αξιολόγηση των προσφορών, σύμφωνα με τα κριτήρια ανάθεσης.
  • Όλοι οι προσφέροντες που έχουν υποβάλει παραδεκτές προσφορές καλούνται ταυτόχρονα να συμμετάσχουν στον ηλεκτρονικό πλειστηριασμό, χρησιμοποιώντας, κατά την προκαθορισμένη ημέρα και ώρα, τα στοιχεία σύνδεσης σύμφωνα με τις οδηγίες που παρέχονται στην πρόσκληση. Ο ηλεκτρονικός πλειστηριασμός μπορεί να διεξάγεται σε διαδοχικές φάσεις. Ο ηλεκτρονικός πλειστηριασμός δεν αρχίζει προτού παρέλθουν δύο εργάσιμες ημέρες από την ημερομηνία αποστολής των προσκλήσεων.
  • Η πρόσκληση συνοδεύεται από το αποτέλεσμα της πλήρους αξιολόγησης της οικείας προσφοράς και αναφέρει επίσης το μαθηματικό τύπο βάσει του οποίου καθορίζεται κατά τον ηλεκτρονικό πλειστηριασμό, η αυτόματη κατάταξη
  • Κατά την διάρκεια του πλειστηριασμού η αναθέτουσα αρχή γνωστοποιεί συνεχώς και αμέσως σε όλους τους προσφέροντες την αντίστοιχη κατάταξή τους. Δύνανται, εάν επισημαίνεται εκ των προτέρων, να γνωστοποιούν και άλλες πληροφορίες σχετικά με άλλες τιμές ή αξίες που υποβάλλονται. Δύνανται επίσης να ανακοινώνουν ανά πάσα στιγμή τον αριθμό των συμμετεχόντων σε κάθε φάση του πλειστηριασμού. Ωστόσο, σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να γνωστοποιούν την ταυτότητα των προσφερόντων κατά τη διεξαγωγή των διαφόρων φάσεων του ηλεκτρονικού πλειστηριασμού.

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΙ ΚΑΤΑΛΟΓΟΙ (άρθρο 35)

  • Η αναθέτουσα αρχή μπορεί να ορίσει ότι οι προσφορές πρέπει να υποβάλλονται υπό μορφή ηλεκτρονικού καταλόγου ή να περιλαμβάνουν ηλεκτρονικό κατάλογο. Μάλιστα για κάποια είδη συμβάσεων θα μπορεί να καθίσταται υποχρεωτική η χρήση τους.
  • Για τα υπόλοιπα είδη συμβάσεων οι αναθέτουσες αρχές μπορούν να επιτρέπουν ή να επιβάλλουν την υποβολή προσφορών με χρήση ηλεκτρονικών καταλόγων

ΣΥΜΦΩΝΙΕΣ ΠΛΑΙΣΙΟ (άρθρο 39)

  • Η αναθέτουσα αρχή συμφωνεί με έναν ή περισσότερους προμηθευτές και καθορίζει  τους όρους των μελλοντικών συμβάσεων
  • Καθορίζεται συγκεκριμένη περίοδος, όχι πάνω από 4 έτη  (εκτός εξαιρέσεων με ειδική αιτιολογία).
  • Η εκτέλεση μπορεί να γίνει και μετά τα 4 χρόνια
  • Προσδιορίζονται ιδίως τιμές και/ή ποσότητες.
  • Εκτελούνται χωρίς νέο  διαγωνισμό ή εν μέρει ή εν όλω με νέο διαγωνισμό.
  • Οι συμφωνίες – πλαίσιο και οι εκτελεστικές συμβάσεις τους αποστέλλονται για προληπτικό έλεγχο στο Ελεγκτικό Συνέδριο.

ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ (117)

  • Η αξία της σύμβασης είναι ίση ή κατώτερη από το ποσό των εξήντα χιλιάδων (60.000) ευρώ, χωρίς να συμπεριλαμβάνεται ο ΦΠΑ.
  • Δημοσιεύεται απλοποιημένη προκήρυξη
  • Η αναθέτουσα αρχή μπορεί να προσκαλεί επιπλέον και συγκεκριμένους οικονομικούς φορείς, τρεις (3) τουλάχιστον εφόσον δραστηριοποιούνται τόσοι στη σχετική αγορά.
  • Οι προσφορές των οικονομικών φορέων υποβάλλονται εγγράφως.
  • Η υποβολή μόνο μίας προσφοράς δεν αποτελεί κώλυμα για τη συνέχιση της διαδικασίας του διαγωνισμού και την ανάθεση της σύμβασης.
  • Ο συνοπτικός διαγωνισμός διεξάγεται από ειδική τριμελή επιτροπή που συγκροτείται προς το σκοπό αυτό και διενεργεί όλα τα στάδια του διαγωνισμού.
  • Η αποσφράγιση του φακέλου των δικαιολογητικών συμμετοχής, των τεχνικών προσφορών και των οικονομικών προσφορών μπορούν να γίνουν σε μία δημόσια συνεδρίαση, κατά την κρίση της επιτροπής.

ΑΠΕΥΘΕΙΑΣ ΑΝΑΘΕΣΗ (118)

  • Όταν η εκτιμώμενη αξία της σύμβασης, χωρίς ΦΠΑ, είναι ίση ή κατώτερη των είκοσι χιλιάδων (20.000) ευρώ.
  • Διενεργείται από τις αρμόδιες υπηρεσίες της αναθέτουσας αρχής, χωρίς να απαιτείται η συγκρότηση συλλογικού οργάνου για τον σκοπό αυτό.
  • Η απευθείας ανάθεση σε συγκεκριμένο οικονομικό φορέα γίνεται με κριτήρια τη δυνατότητα της καλής και έγκαιρης εκτέλεσης της σύμβασης από αυτόν και την οικονομική του προσφορά.